Elastyna to jedno z kluczowych białek strukturalnych w organizmie człowieka. Obok kolagenu odpowiada za kondycję skóry, jej sprężystość oraz zdolność do powrotu do pierwotnego kształtu po rozciągnięciu. To właśnie dzięki elastynie skóra po uśmiechu, zmrużeniu oczu czy rozciągnięciu szybko wraca „na swoje miejsce”.
Czym jest elastyna?
Elastyna to białko budujące włókna elastyczne znajdujące się w tkance łącznej. Występuje przede wszystkim w skórze, ścięgnach, więzadłach, ścianach naczyń krwionośnych i płucach. Jej główną cechą jest zdolność do rozciągania się i kurczenia bez utraty struktury. Można ją porównać do naturalnej „gumki”, która zapewnia tkankom elastyczność.
Elastyna a kolagen – czym się różnią?
Choć elastyna i kolagen często są wymieniane razem, pełnią różne funkcje. Kolagen odpowiada za wytrzymałość i strukturę skóry. Elastyna zapewnia jej sprężystość i elastyczność. Można powiedzieć, że kolagen tworzy „rusztowanie”, a elastyna sprawia, że to rusztowanie jest elastyczne i odporne na odkształcenia.
Zobacz również: Suplementy z kolagenem.
Dlaczego z wiekiem tracimy elastynę?
Produkcja elastyny jest najbardziej intensywna w okresie dzieciństwa i dojrzewania. Po około 25. roku życia jej synteza znacząco spada. Co więcej, organizm ma bardzo ograniczoną zdolność do odbudowy włókien elastynowych.
Na degradację elastyny wpływa m.in.:
promieniowanie UV;
palenie papierosów;
stres oksydacyjny;
zanieczyszczenia środowiska;
nieprawidłowa dieta.
Efektem jest utrata jędrności skóry, powstawanie zmarszczek oraz wiotkość.
Jak wspierać elastynę w skórze?
Choć nie jesteśmy w stanie całkowicie zatrzymać procesu starzenia, możemy znacząco go spowolnić.
Oto kilka kluczowych zasad:
Ochrona przeciwsłoneczna
Promieniowanie UV jest jednym z głównych czynników niszczących włókna elastynowe. Codzienne stosowanie kremów z filtrem SPF to podstawa profilaktyki przeciwstarzeniowej.
Dieta bogata w antyoksydanty
Warto spożywać produkty zawierające witaminę C, witaminę E, beta-karoten, polifenole. Pomagają one neutralizować wolne rodniki odpowiedzialne za degradację białek skóry.
Odpowiednia pielęgnacja
Kosmetyki zawierające retinoidy, peptydy, witaminę C, kwasy AHA mogą stymulować procesy regeneracyjne skóry i wspierać jej jędrność.
Zdrowy styl życia
Regularna aktywność fizyczna, odpowiednia ilość snu oraz unikanie używek wspierają naturalne procesy naprawcze organizmu.
Czy suplementacja elastyny ma sens?
W suplementach diety najczęściej spotyka się hydrolizaty kolagenu, rzadziej elastyny. Warto pamiętać, że białka po spożyciu są rozkładane do aminokwasów, dlatego nie trafiają bezpośrednio do skóry w niezmienionej formie.
Znacznie skuteczniejsze jest kompleksowe podejście: zdrowa dieta, ochrona przed słońcem oraz odpowiednia pielęgnacja.
Podsumowanie
Elastyna to kluczowe białko odpowiadające za sprężystość i elastyczność skóry. Jej naturalna produkcja maleje z wiekiem, a czynniki zewnętrzne dodatkowo przyspieszają jej degradację. Choć nie możemy całkowicie zatrzymać tego procesu, odpowiednia profilaktyka i styl życia pozwalają znacząco opóźnić widoczne oznaki starzenia.
Dbając o elastynę, dbamy o młodszy i zdrowszy wygląd skóry na dłużej.
Bibliografia
- Konturek S.J. (red.), Fizjologia człowieka. Podręcznik dla studentów medycyny, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2013.
- Noszczyk M., Kosmetologia pielęgnacyjna i lekarska, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2016.
- Ignaciuk A., Starzenie się skóry – aspekty biologiczne i kliniczne, Wydawnictwo Medyczne Borgis, Warszawa 2015.
