Pacjenci oddziałów onkologicznych bardzo często zmagają się z różnymi skutkami ubocznymi nowotworów m.in. dotyczących bezpośrednio skóry. Zabiegi oferowane w profesjonalnych gabinetach kosmetologicznych mogą w dużym stopniu przynieść ulgę, poprawić stan skóry oraz jej przydatków. Kosmetolodzy jednak muszą pamiętać o skrupulatnym wykluczeniu przeciwwskazań.
Procedura zabiegowa
Kosmetolodzy pracujący z pacjentami onkologicznymi powinni dobierać indywidualnie procedury zabiegowe i dostosować je do pacjentów po zakończonym leczeniu, tych którzy są trakcie lub jeszcze przed leczeniem onkologicznym. Warto podkreślić, że profilaktyka skóry przed przystąpieniem do leczenia onkologicznego może mieć pozytywny wpływ na jej późniejszą kondycję. Należy wiedzieć, że gdy pojawiają się problemy skórne jeszcze przed podjęciem leczenia np. atopowe zapalenie skóry, podczas leczenia może nastąpić znaczne pogorszenie jej stanu. W związku z tym przygotowanie skóry do leczenia onkologicznego bywa bardzo pomocne zarówno w gabinecie kosmetycznym jak i w tak zwanej pielęgnacji domowej.
Leczenie onkologiczne wywołuje skutki uboczne w obrębie skóry.
Chemioterapia
łuszczenie;
świąd;
rumień;
nadwrażliwość na dotyk;
zmiany trądzikowe;
zmiany pokrzywkowe.
Radioterapia
suchość;
świąd;
pieczenie;
zaczerwienienie;
przebarwienia poprzez stymulację melanocytów;
teleangiektazje;
uszkodzenie gruczołów łojowych;
powstawania blizn;
odbarwienia;
złuszczanie na sucho lub na mokro.
Zobacz również: Popromienne zapalenie skóry.
Onkokosmetologia – zabiegi
Zabiegi kosmetyczne wykonywane przez specjalistę powinny obejmować przede wszystkim wzmocnienie funkcji skóry, odpowiednie jej nawilżenie, a także działanie relaksujące. Wykonanie delikatnego masażu z dominującymi ruchami głaskania, zastosowanie masek kolagenowych, masek w płacie, peelingów enzymatycznych mogą być wykonywane przez specjalistę oraz po wcześniejszym skonsultowaniu oraz przeprowadzeniu wywiadu. Związki aktywne jakie są zalecane skórze to przede wszystkim kwas hialuronowy, mocznik, alantoina, aloes, wyciąg z owsa, olej lniany, olej z wiesiołka, ogórecznika oraz awokado.
Należy podkreślić, że odpowiednio wykonany masaż wykazuje pozytywny wpływ na samopoczucie pacjenta, dodatkowo zmniejsza napięcia, łagodzi ból, może także poprawić jakość snu, ze względu na swoje działanie relaksujące. Zaleca się rozpoczęcie od masażu częściowego np. twarzy lub dłoni. Występuje masaż onkologiczny kosmetyczny, wykonywany przez kosmetologa oraz masaż onkologiczny wykonywany przez fizjoterapeutę, który przeprowadzany jest w celu rehabilitacji onkologicznej.
Jakich związków unikać?
W zabiegach kosmetologicznych dedykowanych pacjentom onkologicznym nie zaleca się stosowania:
olejków eterycznych w bezpośredni sposób na ciało;
silne kwasów, powodujących wyraźne złuszczanie naskórka (kwas salicylowy, glikol).
W przypadku kwasów wiele zależy od rodzaju produktu, jego stężenia, oraz pH. Nawet jeśli niektóre składniki produktu mogą być stosowane, to jednak skóra pacjenta może nie być na nie przygotowana. W takiej sytuacji warto unikać barwników oraz substancji zapachowych w produktach do codziennego użytku. W przypadku alkoholu mówi się, że nie jest on zalecany, jednak w kosmetykach często pełni on rolę promotora przenikania pozostałych związków w danym produkcie. W związku z tym jeśli kosmetyk bogaty jest w dużą ilość składników odżywczych, a alkohol nie stanowi głównego komponentu – można rozważyć jego zastosowanie.
W pielęgnacji skóry pacjenta onkologicznego należy postawić na minimalizm kosmetyczny, a wybierając produkty do pielęgnacji domowej warto wykonać rozeznanie w produktach do pielęgnacji skóry z atopowym zapaleniem, a także wśród kosmetyków dla niemowląt.
Zobacz również: Noworodek.
Pielęgnacja domowa
Zalecenia w pielęgnacji domowej skóry onkologicznej nie wymagają skomplikowanych rytuałów. Istotne jest, aby w miejscach z dużym podrażnieniem stosować ręcznik jednorazowy do osuszania, nie pocierać skóry, a jedynie delikatnie oraz dokładnie osuszać. Produkty w postaci kremów, balsamów zaleca się delikatnie wklepać w skórę niż rozcierać. Polecane jest również stosowanie delikatnych proszków do prania przeznaczonych dla dzieci. Zaleca się także unikanie myjek i gąbek, z kolei po każdym myciu dokładnie obserwować skórę.
Podsumowanie
Obecnie coraz większy procent ludności zapada na choroby nowotworowe, przez co coraz częściej można spotkać ich w gabinecie kosmetologicznym. W związku z tym, tak ważna jest edukacja kosmetologów pod kątem pielęgnacji skóry onkologicznej, która w dużym stopniu narażona jest na działanie chemioterapii czy radioterapii. Warto zaznaczyć, że onkokosmetologia to nowa dziedzina, wciąż rozwijająca się, w której trwają badania określające, co jest bezpieczne dla pacjentów z oddziałów onkologicznych.
